"Rhy bwysig i'w hanwybyddu" - Gwnewch y celfyddydau yn rhan o'r ateb i oroesi'r argyfwng hwn.

Plaid Cymru yn galw am i'r celfyddydau fod yn rhan o'r ateb yn hytrach na phroblem arall i'w datrys pan fydd y pandemig drosodd. 

Gallai’r celfyddydau yng Nghymru fod yn ateb i helpu gyda heriau cyfnodau cloi maith, ac eto, mae’r diwydiant wedi ei anwybyddu i raddau helaeth gan Lywodraeth Cymru. Mae Siân Gwenllian AS, yn galw am i’r celfyddydau chwarae mwy o ran yn ein helpu i ddeall y sefyllfa yr ydym ynddi, a’n tywys allan o’r pandemig. 
 
Mae’r celfyddydau yng Nghymru yn wynebu heriau digynsail. Tra bod theatrau yn dal ar gau, mae miloedd o berfformwyr, dylunwyr ac artistiaid eraill allan o waith heb unrhyw sicrwydd pryd y gallant ddychwelyd. Ac eto, ar y llaw arall, un o’r ffyrdd sy’n helpu pobl i ymdopi â’r cyfnod cloi yw trwy’r celfyddydau - boed hynny trwy gerddoriaeth, llyfr da, neu wylio ffilm neu ddrama deledu.
 
At y lles hwn y  gwnaeth Siân Gwenllian, Gweinidog cysgodol dros Addysg, Diwylliant a’r Iaith Gymraeg dynnu sylw, gan nodi fod y celfyddydau “yn wastad wedi bod yn rhan bwysig o atal problemau rhag gwaethygu” ac y dylem yn awr fod yn eu defnyddio fel ateb i’n “helpu i ddod trwy effaith negyddol cyfnodau cloi hirfaith.”
 
Adlewyrchir y farn hon ar draws y diwydiant yng Nghymru. Dywedodd Eilir Owen Griffiths, Cyfarwyddwr Artistig Gŵyl Gorawl Ryngwladol Cymru a chyn-Gyfarwyddwr Cerdd Eisteddfod Gerddorol Ryngwladol Llangollen “na ddylid anwybyddu’r effaith o fod mewn cyfnod cloi am amser maith, ac y mae gan y celfyddydau ran bwysig i helpu pobl i ddianc o’u sefyllfa bresennol.” Ychwanega Geinor Styles, Cyfarwyddwraig Artistig Theatr na nÓg “y gallai diwydiant y celfyddydau chwarae rhan wirioneddol bwysig i helpu pobl i ddeall yr hyn maent yn mynd drwyddo a chyfleu sut y gallwn oroesi hyn gyda’n gilydd.”
 
Mae Plaid Cymru yn galw ar Lywodraeth Cymru i sylweddoli manteision y diwydiannau creadigol wrth helpu gydag effeithiau negyddol y cyfnod cloi, a buddsoddi yn niwydiant y celfyddydau cyn iddi fod yn rhy hwyr.
 
Dywedodd Siân Gwenllian AS, Gweinidog cysgodol dros Addysg, Diwylliant a’r Iaith Gymraeg:
 
“Mae sîn gelfyddydol Cymru’n wastad wedi bod yn rhan bwysig o atal problemau rhag gwaethygu. Mae’r celfyddydau creadigol wedi eu gwreiddio yn ein cwricwlwm, ac y mae’n rhan bwysig o’n hunaniaeth. Mae sîn gelfyddydol Cymru yn wahanol iawn i un Lloegr, a hoffwn weld Cymru yn arwain y ffordd ac yn defnyddio’n cryfderau a’n diwydiannau creadigol i’n helpu i ddod trwy effaith negyddol cyfnod maith o gloi.
 
“Gall diwydiant y celfyddydau helpu Llywodraeth Cymru i gyfleu ei negeseuon allweddol, ond os na wnawn roi’r celfyddydau creadigol wrth galon mentrau, a rhoi rhan iddynt chwarae yn ystod y pandemig, mae arna’i ofn ein bod mewn perygl o golli pobl dalentog, ac y mae hyn yn rhy bwysig i’w anwybyddu. Sôn yr ydym am fuddsoddi yn ein dyfodol, nid rhoi cardod.”
 
Meddai Geinor Styles, Cyfarwyddwraig Artistig Theatr na nÓg :
 
“I lawer aelwyd, mae’r rhyddhad a roddwyd gan gerddoriaeth, llenyddiaeth a drama yn werth y byd. Mae wedi ein hatgoffa pa mor werthfawr yw’r celfyddydau, a pham eu bod yn cael eu cyllido.
 
“Gwyddom pa mor rymus yw adrodd storïau, a gallai diwydiant y celfyddydau chwarae rhan wirioneddol bwysig i helpu pobl i ddeall beth sy’n digwydd a chyfleu’r neges y gallwn ddod trwy hyn gyda’n gilydd. Dylai’r celfyddydau fod yn rhan o’r ateb: rhowch le i ni wrth y bwrdd, a gallwn ddangos i chi rym y celfyddydau i’ch helpu i gyfleu eich neges.”
 
Meddai Eilir Owen Griffiths, Cyfarwyddwr Artistig Gŵyl Gorawl Ryngwladol Cymru ac Uwch-Ddarlithydd yn PCDDS :
 
“Ni ddylem anwybyddu effaith bod mewn cyfnod cloi am amser maith, ac y mae gan y celfyddydau ran bwysig wrth helpu pobl i ddianc o’u sefyllfa bresennol. Ac eto, po hwyaf y bydd y cyfyngiadau ar waith, mwyaf yw’r perygl o beidio â chael diwydiant celfyddydau o gwbl ar ddiwedd y pandemig. Hyd yn oed os bydd y cyfyngiadau’n cael eu llacio i ganiatáu i bobl ymgynnull, fydd theatrau ddim yn gallu agor yn syth oherwydd yr oedi cyn i’r cynnwys ddechrau ymddangos eto.
 
“Mae’r ansicrwydd am ddyfodol y theatr yn golygu ansicrwydd i actorion a pherfformwyr ifanc, ac yr wyf yn pryderu am ddyfodol y myfyrwyr y bûm yn eu hyfforddi dros y blynyddoedd diwethaf. Buaswn yn croesawu unrhyw gamau fyddai’n defnyddio’r diwydiant celfyddydau cyn iddi fod yn rhy hwyr.”

 


Byddwch y cyntaf i wneud sylw

Edrychwch yn eich e-bost am ddolen i fywiogi eich cyfrif.

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.